Wat is dat toch met die denkspelletjes waar je om escapegewijs vooruitgang te kunnen boeken codes moet ontcijferen door allerhande raadsels op te lossen? Gezien de massa’s van die spellen die op de markt komen, moet er hier heel beslist een publiek voor zijn. Veel van die Escape en Exit-toestanden kan je eigenlijk solo spelen en zijn dan ook geen spek voor mijn bek. Ik ben een gezelschapsspeler, dus ik heb een gezelschap nodig als ik codes wil ontcijferen. Wel beste mensen, daarom hebben ze, speciaal voor mij, Decrypto op de markt gebracht.
In Decrypto maak je teams van minstens twee spelers. Dus eigenlijk heb je vier of meer spelers nodig om dit spel te kunnen spelen. Er zijn speciale spelregels om het ook met drie spelers te kunnen spelen maar dit komt, mijns inziens, het spel niet ten goede.
Het doel van het spel is om minstens tweemaal de code van de tegenstanders te onderscheppen. Het team dat namelijk als eerste twee onderscheppingsfiches heeft, wint Decrypto. Opgepast, je kan als team ook het spel verliezen als je twee miscommunicatiefiches verzamelt. Die dingen krijg je als jouw eigen teamleden de eigen code niet vinden.
Je begint dus met twee teams te vormen: wit en zwart. Beide teams krijgen een dubbelzijdig notitieblad (met een witte en een zwarte zijde). Ze liggen het blad met hun eigen kleur naar boven. Daarnaast krijgt ieder team een speelscherm en 24 codekaarten in zijn kleur en vier sleutelwoordkaarten. De teamleden van hetzelfde team gaan aan een en dezelfde zijde van de tafel zitten. Het andere team zet zich aan de andere kant van de tafel.
De vier sleutelwoordkaarten worden in het speelscherm geplaatst. Het speelscherm wordt zo geplaatst dat de eigen teamleden de woorden kunnen lezen en dat de leden van het andere team dit niet kunnen. Dit is heel cruciaal in het spel. Dus zorg bij het opzetten dat enkel de eigen teamleden de woorden op de sleutelwoordkaarten kunnen lezen.
Ieder team stelt een Encryptor aan. Hij bedenkt hints zodat zijn eigen team de code vindt. Hints mogen woorden of zinnen zijn en verwijzen naar de vier woorden die zichtbaar zijn in het speelscherm. Je mag geen hints geven die refereren naar de spelling van een woord (bijvoorbeeld begint met een V voor Vloek) of naar het aantal letters van een woord (bijvoorbeeld tien letters voor Schorpioen) of naar de positie op het scherm (bijvoorbeeld het derde woord). Ook rijmwoorden tellen niet (bijvoorbeeld gericht voor gezicht).
Om te beginnen neemt de Encryptor een gedekt codekaartje. Hij is de enige die de code mag zien. Een code bestaat altijd uit drie getallen die verwijzen naar de positie van de woorden op het speelscherm. Bijvoorbeeld: Het witte team ziet de woorden Zwart, Libelle, Cocktail en Sombrero (in die volgorde) staan. De Encryptor trekt een codekaart met als code 3.4.2. Dit betekent dat de code Cocktail, Sombrero en Libelle is. Door zijn hints moet hij zijn teamleden nu overtuigen om die code te vinden. Let wel ook de tegenstanders krijgen de hints te horen.
In bovenstaand geval heeft de Encryptor als hints Avondje met vrienden, Mexico en Insect. Hij noteert die hints in volgorde op het witte notitieblad. Het zwarte team schrijft ook die hints op de witte zijde van hun notitieblad. Let wel, beide Encryptors noteren gelijktijdig hun hints op hun notitieblad. Om ervoor te zorgen dat de Encryptors niet te lang nadenken over hun hints, kan er een zandloper gebruikt worden.
Het witte team leest in de eerste ronde zijn hints als eerste voor. Nu probeert zowel het witte als het zwarte team de code van het witte team te raden. Het is wel zo dat in de eerste ronde de code niet door de tegenstanders kan geraden worden bij gebrek aan hints. Het is dus pas vanaf de tweede ronde dat je als team de code van de tegenstander kan onderscheppen.
Het witte team die zijn eigen trefwoorden ziet, probeert natuurlijk wel de juiste code te vinden. Ze noteren de volgorde van de woorden naast de hints dan ook op het witte notitieblad. Bijvoorbeeld ze denken dat Mexico verwijst naar Sombrero. Sombrero is het vierde trefwoord in het speelscherm. Ze noteren een vier naast Mexico. Ze doen dit ook bij de andere hints. Is de code juist, dan gebeurt er niets. Vinden ze de code niet dan krijgen ze een miscommunicatiefiche. Let wel, twee van die dingen en je verliest het spel.
Daarna raadt het zwarte team zijn eigen code. Ook zij kunnen als ze fout zitten een miscommunicatiefiche krijgen. De tegenstander noteert de hints van het andere team op zijn blad om op die manier vanaf de tweede ronde de code te kunnen onderscheppen.
Nadat beide teams hun code genoteerd hebben, onthullen de Encryptors de juiste code. De tegenstanders weten dus op dat moment welke hint bij welke positie hoort. In ons bovenstaand voorbeeld weet het zwarte team dus dat Mexico naar het vierde trefwoord van het witte team verwijst. Aan de hand van die gegevens kan het zwarte team na de tweede ronde de code van de tegenstander proberen te vinden.
Als op het einde van een ronde de overwinningsvoorwaarden niet vervuld zijn, start een tweede ronde. Normaal is het spel binnen zes rondes afgelopen. Als na 8 ronden nog geen enkel team twee onderscheppings- of miscommunicatiefiches heeft, eindigt het spel op een gelijkspel.
In een volgende ronde stelt het team een nieuwe Encryptor aan en die verzint terug drie hints nadat hij een nieuwe codekaart getrokken heeft. Aan de hand van de nieuwe hints moet het eigen team eerst de eigen code vinden. Het andere team doet nu ook een poging om de code van de tegenstander te vinden. Raden ze verkeerd, gebeurt er niets. Hebben ze het juist dan krijgen ze een onderscheppingsfiche en twee van die dingen leiden naar de overwinning.
Op het einde van iedere ronde wordt er gecheckt of een team twee onderscheppings- of miscommunicatiefiches heeft om te bepalen welk team wint. Let wel, het kan gebeuren dat het spel eindigt op een gelijkspel. Dit is zo als een team twee onderscheppings- én twee miscommunicatiefiches heeft op het einde van een ronde. Of beide teams hebben hun tweede onderscheppingsfiche of miscommunicatiefiche in dezelfde ronde ontvangen. Zoals hierboven gezegd eindigt het spel ook op een gelijkspel als na de achtste ronde geen van beide teams gewonnen of verloren heeft.
Bij een gelijkspel wordt er gekeken naar de fiches die elk team in zijn bezit heeft. Een onderscheppingsfiche is een positief punt, een miscommunicatiefiche een negatief punt. Het team met de meeste punten wint. Is er dan nog een gelijkspel dan proberen de beide teams de woorden van de tegenstander te raden. Wie de meeste woorden juist heeft, wint. Is het dan nog gelijk, dan delen beide teams de overwinning of de nederlaag.
Copyright Scorpion Masqué
Decrypto is een uitgave van de Canadese spelfirma Scorpion Masqué. Asmodee zorg voor de verdeling in Nederland en België en dus ook voor een Nederlandstalige versie van het spel. Scorpion Masqué is gevestigd in Quebec en is ook de uitgever van het bij ons ondergewaardeerde maar in mijn ogen fantastische spel Quebec.
Vooreerst Decrypto ziet er heel mooi uit. Het artwork is perfect aangepast bij het thema van het spel. De codekaarten hebben de vorm van mini disks en het speelscherm bevat de nodige schakelaars om zogezegd de trefwoorden zichtbaar te maken. Kortom het oogt mooi.
Goed, Decrypto is een partyspel en kan de vergelijking met Codenames goed doorstaan. Wie graag Codenames speelt, zal ook weg zijn van Decrypto. Niet voor niets staan beide spellen momenteel in de Boardgamegeekranking op plaatsen 100 (Codenames) en 101 (Decrypto). Beide spellen staan op de eerste twee plaatsen in de partyspellenranking. Volkomen terecht volgens mijn mening.
In het juiste gezelschap is Decrypto een zeer geinig en venijnig spel. Als Encryptor zit je altijd met die verscheurende keuze tussen het geven van zeer duidelijke hints zodat jouw teamgenoten de code vinden of het toch wel cryptisch omschrijven van de codewoorden om de tegenstander op een dwaalspoor te zetten. Terwijl je als team de eigen code zoekt, moet je je ook nog eens bezighouden om de code van de tegenstander te vinden. De downtime in Decrypto is dan ook zo goed als nihil. Een spelletje duurt ook niet superlang. Vaak ben je binnen het kwartier klaar. Dus geen probleem als je verschillende potjes na elkaar wil spelen.
Ik vind Decrypto heel erg leuk. Perfect als tussendoortje of afsluiter van een spelavond.
- Decrypto (Scorpion Masqué, 2021)
- Auteur: Thomas Dagenais-Lespérance
- Artwork: NILS, Fabien Fulchiron en Manuel Sanchez
- 3-8 spelers vanaf 12 jaar
- 30 minuten
- https://www.decrypto.info/
- Adviesprijs: 20,99 euro