Bordspelmania

Undergrove: bodembiologie in een bordspel

Onze magische bodembiologie in geabstraheerde vorm op de speeltafel, dat is Undergrove. Het is Elizabeth Hargrave, na Wingspan en Mariposas, opnieuw gelukt om een aspect uit de natuurwetenschappen tot een interessant spel te maken. Wingspan is natuurlijk Hargraves magnum opus en bij ons zeer geliefd, maar Mariposas vonden we, hoewel thematisch wederom raak, niet meevallen. De recensies en waarderingen op BGG vielen ook wat tegen dus het duurde even voor ik Undergrove aandurfde. Totdat het voor weinig op Marktplaats stond. Hoe bevalt ons Undergrove?


Spelmotieven
Speltechnisch is Undergrove een typisch grondstoffen management spelletje, tegels aanleggen met een race element erin, een beetje gebiedscontrole en competitie op doelkaarten. Het speelveld, of beter gezegd het bos, bouw je gezamenlijk op door paddenstoelen aan te leggen, zaailingen toe te voegen en die te proberen te laten groeien tot volwassen Douglassparren. Elke groeispurt van je spar geeft je een beloning op het koolstofspoor richting speleinde. Deze race, afgezet tegen het rustig willen laten groeien van je bomen, is het hoofdmotief van Undergrove.

Thema
In Undergrove draait het om kalium, stikstof, fosfor en koolstof: de globale essentie van ons natuurlijke (bodem)systeem. Eigenlijk speel je met deze elementen de werking van ons eigen bodemsysteem na. Als je daar niks van weet, leer je iets, en als je er al vertrouwd mee bent, dompel je jezelf even onder in een belangrijk onderdeel van het leven op aarde. Bomen vangen licht, maken er suikers (koolstofketens) van om te groeien, en geven een deel af aan de bodemschimmels bij hun wortels. Deze schimmels, de paddenstoelen dus, geven in ruil weer allerlei essentiële bouwstoffen terug, zoals kalium en fosfor. Ook geven ze een klein beetje van de gekregen koolstoffen uit die suikers door aan de nog kwetsbare zaailingen verderop. Zoals zuigelingen aan de moederborst, krijgen de zaailingen van de spar hun voedsel dus van hun moederboom, via een magisch ondergronds stelsel van voedingsstoffen-vervoerende schimmels. Zo had ik mijn eigen houten speeltafel nog nooit bekeken.
Ik wil maar zeggen: een spelletje Undergrove is een thematische voltreffer. En zoals vaker is gebleken de laatste jaren: de natuur vormt een onuitputtelijke bron voor bordspelletjes.


Spanning en spelersaantallen
Undergrove speelt met alle spelersaantallen ongeveer hetzelfde. Met twee zijn het snelle, pittige potjes waarin de doelkaarten, het opbouwen van je bos en de race op het koolstofspoor om voorrang strijden. Je kunt winnen door de race te versnellen, maar ook door juist te focussen op de gezamenlijke doelen of zoveel mogelijk volgroeide bomen. In alle gevallen is de competitie stevig zonder echt onvriendelijk te worden en is de puntentelling eigenlijk altijd spannend. Een spelletje Undergrove met zijn tweeën duurt ongeveer drie kwartier.
Met drie of vier spelers speelt het ongeveer hetzelfde, maar door meer denkwerk en interactie duurt het spel iets langer. Met drie zou ik zeggen: de toename van interactie op het speelbord compenseert mooi de extra speeltijd. Met vier heb ik dat nog niet geprobeerd wegens sceptische huisgenoten, maar zou het zomaar iets te lang kunnen duren allemaal.
De solo is uitstekend ontworpen: je bouwt je bos op met twee automatische medespelers, met behulp van eenvoudig te lezen kaarten. Wel vermoed ik dat je solo niet héél veel potjes gaat spelen zonder het gevoel te krijgen steeds hetzelfde te doen. Ikzelf vond 2x wel genoeg.

Herspeelbaarheid
Je hebt op zich ruim voldoende materiaal in de doos voor tal van spelletjes. Met name de wisselwerking tussen de variëteit aan doelkaarten en de vele verschillende paddenstoelen maken elk spel toch weer anders. De doelen doen er namelijk écht toe omdat ze de configuratie van je bos beïnvloeden. Met andere woorden: ze maken elke keer ándere paddenstoelen belangrijk. Bovendien leveren deze doelkaarten tot wel eenderde van het totale aantal punten op. Al met al hebben wij er best wat potjes op zitten in die paar dagen dat dit spel in huis is en verheug ik me op het volgende.

Uiterlijk
Het spel ziet er prima uit en komt in een mooie en handzame doos; formaatje Cascadia. De paddenstoelen zijn mooi en het artwork van Beth Sobel is zoals altijd dromerig en warm. Op tafel ontstaat al snel een fotogeniek gezamenlijk tableau. Wij hebben de retail versie op de kop getikt en die is mooi genoeg, maar de luxe editie is helemaal prachtig. Alles van hout, zelfs de tegels.


Conclusie
Ik ben blij dat we Undergrove in huis hebben gehaald en ik begrijp de lage score op BGG eigenlijk niet. Het is een interactief, thematisch interessant en redelijk eenvoudig spel met ruim voldoende tactische en strategische mogelijkheden. Je knutselt in een klein uurtje een mooi bos bij elkaar, waarbij je elkaar niet zozeer dwarszit, maar wel in de gaten houdt, elkaar soms een beetje helpt of in de weg zit en ook nog gezamenlijk geproduceerde grondstoffen gebruikt. Undergrove is een boven verwachting leuk spel en gaat hier nog veel speeltijd krijgen.

Undergrove
1-4 spelers, 10+
Ontwerp: Elizabeth Hargrave, Mark Wootton
Artwork: Beth Sobel
Uitgave: Alderac Entertainment Group
BGG link

Die score op bgg moet je altijd met een korreltje zout nemen. Is meestal lager dan wat ik zelf van een spel vind.

Eerder vind ik het merkwaardig dat nog geen Nederlandse uitgever deze heeft opgepikt gezien de mooie materialen etc.

Ik heb hem gehad… ja het spel was leuk, maar ik vond het gepriegel met de componenten tegen vallen.

@El Rubinio: daar hebben wij nog geen last van gehad maar je doelt waarschijnlijk op de kleine wortels die je rond je zaailingen plaatst. Niet de meest zichtbare onderdelen idd.

@Wiljan: die BGG scores lopen aardig gelijk op met de mijne, merk ik. Voor mij meestal wel een goede indicatie. Wat opvalt is de stilte rond dit spel, toch alweer een tijdje uit. Weinig beweging op dat forum, nauwelijks comments op het spel. Lijkt erop alsof de eerste negatieve reviews (ook buiten BGG) meteen een klap hebben uitgedeeld. Voor mij ook reden om lang te twijfelen. Het zou tevens een reden kunnen zijn voor een uitgever om dit spel niet in NL uit te geven? Jammer wel inderdaad, want met Nederlandse namen op die paddenstoelen is het allemaal net wat leuker. En ook gisteravond weer gemerkt: het is een erg leuk, eenvoudig en snel spelletje en nog spannend ook. Onze puntenverschillen zijn miniem.

Ik denk dat 'eerste negatieve reviews' een enorme impact kunnen hebben ja. Voor sommige spiel-releases bv zijn er bv amper reviews en als dan eentje negatief is, is dat één van de redenen om het wat lager te schuiven op de lijst, we moeten allemaal selecteren hé.
Als leerkracht biologie was ik erg geïntrigeerd door het thema, maar de gameplay leek me wat repetitief en weinig variatie bieden van spel tot spel. Een positieve review als die van jou maakt dat ik dan toch weer geneigd ben het spel eens uit te proberen als ik de kans krijg.

Ik heb hem op mijn spellenclub kunnen spelen, en heb me goed vermaakt. Hij staat nog op mijn verlanglijstje, ik had de stille hoop dat ie nog in het Nederlands uit zou komen.

Arjen T. schreef: vr 10 okt 2025, 13:02 Ik heb hem op mijn spellenclub kunnen spelen, en heb me goed vermaakt. Hij staat nog op mijn verlanglijstje, ik had de stille hoop dat ie nog in het Nederlands uit zou komen.

Had ik ook wel ja, die hoop. Kan nog komen misschien? Ik doe het met de Engelse namen. Paddenstoelenboekje helpt.

Deze gaat niet in het Nederlands komen.