Bordspelmania

Een natuurminnende en spellengekke familie als de onze kan natuurlijk Reforest niet laten liggen. De vertaling heeft even geduurd en ons wachten dus ook, en in die tijd snelde de beeldvorming voor de verschijning uit. Het zou een mashup worden van Wingspan en Forest Shuffle, maar dan snappy and better; sommigen hadden het zelfs al over dé vervanger van beide spellen. Onze nieuwsgierigheid was gewekt en onze verwachting was hooggespannen. Na 18 potjes met twee en drie spelers en een paar solo kan ik alvast verklappen: Reforest lijkt net zoveel op Wingspan of Forest Shuffle als dat ikzelf lijk op Mick Jagger. We zijn allebei mensen.


Materiaal en vormgeving
Dat minidoosje van het basisspel is tof. Nog kleiner dan de doosjes van Oink of Gam'inBiz, propvol kaarten met mooi geïllustreerde planten (het spel) en dieren (de ‘bezoekers’ oftewel rondedoelen). Het Oerbos doosje is groter en heeft veel extra kaarten, plek voor het basisspel en nog meer en ook nog handige kaartverdelers. Maar de doos zelf is vooral onhandig: te groot voor de inhoud en wie het papierversnipperende deksel ontworpen heeft, verdient straf.

De illustraties op de kaarten zijn mooi. Soms speciaal getekend door Janine van Fram of Maddy Vallée, maar meestal uit de bibliotheek gehaald. Allemaal met bronvermelding, dus prima. De achterkanten zijn donker gekleurd. Doe dat nou niet, geachte kaartenmakers. Maak die achterkanten licht van kleur, of in elk geval de randen. Nu zie je na één keer schudden al witte beschadigingen aan de zijkant.
De kaarten zijn behalve mooi ook nogal druk. Het duurt even voor je alle opdrukjes kunt plaatsen. Lettertype en -grootte vragen bijna een vergrootglas. De korte informatieve zinnetjes onderin zijn bijkans onleesbaar: te klein, fout lettertype en weglopende inkt door de linnen afwerking. De kleuren en omvang van de symbolen zijn ook nauwelijks te onderscheiden in het begin, zeker in het speelgebied van je medespelers.
Ook zijn niet alle plantensoorten vertaald. Dat heeft een goede reden: niet alles wat in de bossen van west-Canada groeit, heeft een Nederlandse naam gekregen. De vrienden van DSV leggen dat keurig uit in het boekje. Toch had ik best de Vancouver Eiland kustwolf willen zien, de Pacifische zijbandslak of de zilverharige vleermuis. Het wordt tijd dat deze soorten een keer goed vertaald worden. Oké, misschien niet de taak van de vertalers van DSV, ik snap het.


Regels
Het regelboekje is het kleinste dat ze konden maken, de letters erin ook. En behoorlijk structuurloos. Voor een eenvoudig spel als Reforest moesten we wel erg vaak heen en weer bladeren voor alle kleine regeltjes… om ze soms zelfs niet te vinden: best veel specifieke spelsituaties kom je niet tegen, wat irritant is. De combinatie van onduidelijk regelboekje en slecht leesbare kaarten helpt het spel niet echt op gang. Wat ook niet helpt - ik zeur nog even door - is dat je bijna elke beurt zit te harken met je tableau. Kaarten eronder schuiven, kaarten er weer onder vandaan pulken, kaarten eronder omdraaien, of half zichtbaar maken of juist weer niet. De hele tijd verschuift de boel in je speelgebied. Zie dan nog maar wat je medespelers uitspoken. Of te voorkomen dat je een ongeldige zet doet.

Spel
Doel van het spel is dat je een tableautje bouwt van 6 stapeltjes kaarten. In een beurt pak je ofwel twee kaarten ofwel je speelt er een. Die stapeltjes bestaan uit opeenvolgend gespeelde kaarten die je bovenop of naast elkaar kunt spelen, zodat met elke beurt een ecosysteem groeit van kruiden, varens, planten en struiken met de majestueuze bomen daar weer bovenop. Als dat bos mooi genoeg is, trek je bezoekers aan in de vorm van de verschillende dieren. Of beter gezegd: je strijdt met je medespelers in drie ronden om de rondedoelen (bezoekers) die tevoren worden klaargelegd.

Drie ronden verder volgt een eindtelling, waarbij die doelen belangrijk zijn, maar vooral ook je eigen bos (tableau van kaarten). Je krijgt punten voor de planten die je hebt liggen, voor de grootte van je verschillende stapels - herstel: ecosystemen, en dus ook voor de door jou verzamelde bezoekerskaarten.

Speelplezier
Je speelt een potje Reforest in een half uurtje weg. Met ervaring kan het nog wel sneller allemaal. Het duurt namelijk even voordat je alle eigenschappen op waarde kunt schatten. De eerste potjes doe je maar wat en volg je vooral de richting van de concurrentie op de drie rondedoelen. Later leer je dat je eigen bos toch echt veel meer punten op kan leveren zonder op al die doelen te letten en wordt het meer een strijd voor je eigen gemaximaliseerde setje kaarten. De interactie die dat oplevert, is niet heel groot, maar dat groeit als je het vaker speelt. Dan zie je immers beter wat de ander aan het doen is en welke kaarten daarbij nodig zijn.

Reforest speelt in alle spelersaantallen ongeveer hetzelfde. De herspeelbaarheid is groot, zoals meestal als er zoveel verschillende kaarten bij komen kijken. Je speelt elk potje ook maar met een beperkte hoeveelheid kaarten, wat elk spel weer nieuwe verrassingen oplevert. Daarbij komt nog dat je terreinkaarten kunt toevoegen voor een soepeler start en meer kracht onderweg, of gebeurteniskaarten die je spel tussen de drie ronden beïnvloeden. Die terreinkaarten zijn leuk: soort van asymmetrische start en opbouw, prima. Maar die gebeurteniskaarten hebben slechts destructie tot gevolg en kunnen beter in de doos blijven. Tip: plaats ze helemaal achteraan, dan vangen zij de klappen van die rottige deksel op.

De beperkte hoeveelheid kaarten waarmee je elk spel speelt, brengt me op een minder aspect van Reforest. Als de kaarten op zijn, is de ronde voorbij. Dat kan heel snel gaan, zeker als een speler in een klap een zwik kaarten mag pakken en je na twee beurten alweer klaar bent. Met andere woorden: het trekken van kaarten werkt als een soort Lost Cities race naar de bodem van de stapel. Waar dat in Lost Cities een ijzersterk motief is, past het mijns inziens minder bij Reforest. Ik dacht dat het wel zou wennen, maar in de - best wel veel - potjes die ik het heb geprobeerd, werd het alleen maar erger. Zo erg dat alle spelers aan tafel zich afvroegen wat we in hemelsnaam aan het doen waren. Het evenwicht tussen opbouwen van tableau en afbouwen van trekstapel is een beetje zoek en je invloed op dat evenwicht is te klein. Je denkt een tableau te bouwen maar speelt feitelijk een race naar de bodem van de kaartenstapel. Je speelt dus zo snel mogelijk wat voorhanden is. Soms pakt dat goed uit, soms wat minder. Ik heb al meegemaakt dat ik 3 beurten achter elkaar niks kon spelen en dus kaarten moest trekken. Die trekstapel raakt dan leeg, zonder dat je een kaart hebt gespeeld.


Het administratieve gebeuren bij dit alles kan het beste worden vergeleken met je jaarlijkse belastingformulieren. Matig leesbaar, onnodig complex, veel regeltjes en een foutje is zo gemaakt. Voorbeeld van een beurt: ik speel deze kaart, o nee, dat mag niet, dan maar die kaart, kijk dan mag ik dit, ja die kaart moet er nog onder, of wacht, ik moet dit effect nog uitvoeren en daarna nog dat andere effect en dan kan ik dus dit effect weer onthullen en die kaart omdraaien. Ben ik er nou, even alles langslopen, Ah ik mag nog twee kaarten, o fuck, dan is de ronde voorbij.
De anderen kunnen slechts amechtig wachten, want controleren kun je het niet. Je eigen kaarten zijn al nauwelijks leesbaar, laat staan die van de anderen.

Solo is dit alles iets beter te pruimen, omdat je dan helemaal zelf in de hand hebt wanneer die stapel leeg is. Edoch zijn sommige doelen rekenkundig onhaalbaar en het verschil tussen de moeilijke en de standaard solo slaat domweg nergens op. Toch is Reforest solo een alleraardigst racepuzzeltje in zichzelf. Een die je niet vaak wint trouwens, maar ach, wat is winnen als je alleen speelt?

Conclusie
Reforest ziet eruit als een leuk klein kaartspelletje met prima thema en spelmotieven. Het speelt ook echt leuk, maar is toch vooral een onhandig, ongebalanceerd en abrupt spelletje. Ondanks de mooie illustraties en het leuke tableautje dat je bouwt, vind ik Reforest dus eigenlijk niet zo heel goed. Laat het spel vooral liggen als je je ogen wilt sparen en als je iets van invloed wilt hebben op de loop van het spel. Maar als je haviksogen hebt en in bent voor een snel tableau bouwertje met vreemde wendingen, onnavolgbare beurten en abrupte resets, dan kun je Reforest gerust eens proberen.

En wij? Wij spelen verder, alsmaar verder, want het is nu toch in huis en ondanks of misschien wel dankzij de ergernis willen we nóg een potje. Het zal nú toch wel lukken? Stukje zelfkastijding in het bos.

Reforest en Reforest: Oerbos
1-4 spelers, 10+
Ontwerp: Sébastien Bernier-Wong
Artwork: Janine van Fram, Maddy Vallée
Firestarter Games, (2024), DSV Games (2026)

Je hebt me zojuist een teleurstelling bespaard. Tóch jammer want ik was eigenlijk al gevallen voor het thema.
Aangezien het basisspel zo’n klein doosje is, ben ik wel benieuwd wat Oerbos toevoegt, of beter gezegd, wat je mist zonder Oerbos. Misschien dat dat kleine doosje nog wel ergens in de kast past, en ja ik ben gewaarschuwd.

Ik heb deze ook in huis gehaald en nu één keer gespeeld. Ik herken je frustratie over de kleine letters (ik dacht dat het mijn leeftijd en dus slechtere ogen waren). Het eerste potje was inderdaad erg trial and error en we hebben het nog niet goed in de vingers. Ik onthoud me dus nog even van een oordeel.

Maar dank voor je uitgebreide en kritische review. Het is leuker om de loftrompet te steken over een spel, maar kritische noten moeten ook gekraakt worden. Dat is minstens zo informatief.

@Jerome: zonder Oerbos mis je een pak kaarten waaronder 'oude bomen' en 'parasitaire planten'. Maar heb je dus wel een mooi minidoosje om mee te beginnen voor een aantrekkelijke prijs (20). Misschien had ik dat zelf ook beter kunnen doen. Had me ook wat gedoe bespaard ("nee die oude boom mag daar niet want daar ligt er al een!")("o sorry, dat zag ik niet.")
@Dagmar: tsja, juist over dit spel was ik liever positiever geweest, en heb ikzelf ook lang een oordeel uitgesteld. En ik blijf nog wel even proberen. Maar die ergernis blijft over dat geschuif met kaarten en loeren naar symbolen.

Ik ben het in grote lijnen met je eens.
Vooral wat betreft de pietepeuterige icoontjes en flavour tekst.
Ik weet dat je geen sleever bent, maar kijk eens hoe prachtig het allemaal in het doosje past.
Omdat ik vaak solo speel heb ik deze aangeschaft en het is snel opgezet en opgeborgen. Een heerlijke puzzel.
Wat ik erg leuk vind aan dit spel is dat het de natuur goed benadert. Met lichtminnende planten die energie worden als ze worden overgroeid. En dan die worteltjes onderaan dat stukje uitstekende kaart. Ook leuk dat er af en toe een kadaver wordt opgenomen door de natuur.
Forest Shuffle is wat speelser.
De parasitaire planten zijn ook geweldig. Vroeger toen ik nog een tuin had met 2 knotwilgen heb ik ooit geprobeerd om een maretak te kweken, maar dat is helaas nooit gelukt.

Gisteren voor het eerst met drie gespeeld en dat beviel ons goed. Een speler heeft het spel zelfs vandaag nog opgehaald bij DSV omdat ze enthousiast was. Dat is weer het voordeel dat we dicht bij DSV wonen.

Het deksel maakt de achterste kaart stuk inderdaad, dat heb ik opgelost door hier het scoreblok voor te gebruiken. Die gebruik ik toch niet want daar heb ik BGstats voor.

Vervanger van Wingspan en Forest Shuffle? Een slechtere verkooptruc bestaat er voor mij niet .

Wingspan is niet mijn ding en Forest Shuffle ook niet zo. Het is natuurlijk leuk om je kleine engines proberen op te bouwen, maar dit soort spellen hangen voor mij meer af van geluk, dan welk willekeurig dobbelsteen spelletje dan ook. Iedereen die FS een paar keer geeft gespeeld, weet wat veel punten op kan leveren. Dus daar ga je dan voor. Je kunt natuurlijk alternatieve strategieën hanteren, maar uiteindelijk ben je bij dit spel afhankelijk van wat er toevallig in het aanbod komt en dan ook nog eens wat anderen voor je laten liggen. En dat geeft me dan hetzelfde gevoel als een vergelijkbaar spelletje als Pondscape. Er zijn heel veel mogelijkheden, maar je kunt nergens echt voor gaan. Om dan het beste uit het spel te halen, is dan natuurlijk de bedoeling. Maar voor mij geeft dat vooral veel frustratie. Want als je voor iets gaat en de rest van de kaarten komen niet? Of nog erger: iemand grijpt die voor je neus uit het aanbod?

Dus ik denk dat ik deze maar aan me voor bij moet laten gaan.

Dennis77 schreef: ma 23 feb 2026, 13:09 Vervanger van Wingspan en Forest Shuffle? Een slechtere verkooptruc bestaat er voor mij niet .

Wingspan is niet mijn ding en Forest Shuffle ook niet zo. Het is natuurlijk leuk om je kleine engines proberen op te bouwen, maar dit soort spellen hangen voor mij meer af van geluk, dan welk willekeurig dobbelsteen spelletje dan ook. Iedereen die FS een paar keer geeft gespeeld, weet wat veel punten op kan leveren. Dus daar ga je dan voor. Je kunt natuurlijk alternatieve strategieën hanteren, maar uiteindelijk ben je bij dit spel afhankelijk van wat er toevallig in het aanbod komt en dan ook nog eens wat anderen voor je laten liggen. En dat geeft me dan hetzelfde gevoel als een vergelijkbaar spelletje als Pondscape. Er zijn heel veel mogelijkheden, maar je kunt nergens echt voor gaan. Om dan het beste uit het spel te halen, is dan natuurlijk de bedoeling. Maar voor mij geeft dat vooral veel frustratie. Want als je voor iets gaat en de rest van de kaarten komen niet? Of nog erger: iemand grijpt die voor je neus uit het aanbod?

Dus ik denk dat ik deze maar aan me voor bij moet laten gaan.

Ik denk inderdaad dat je deze best voorbij kunt laten gaan, maar de recensie heb je niet helemaal gelezen geloof ik, want mijn conclusie is juist dat Reforest net zoveel op Forest Shuffle en Wingspan lijkt als ik op Mick Jagger. Wat zomaar zou kunnen betekenen dat jij Reforest misschien wèl leuk vindt.

Over geluk en frustratie rond kaartspellen kun je lang discussiëren. Ikzelf denk dat een mate van geluk onontbeerlijk is voor goede spellen. Als het winnen daar tenminste niet al te vaak vanaf hangt, wat bij zowel Wingspan als Forest Shuffle ook helemaal geen issue is. Sterke spelers winnen bijna altijd. Spelers die eindeloos wachten op die ene kaart of combo, die verliezen bijna altijd. Bij gelijke spelers kan geluk de doorslag geven. Logisch, wat zou anders die doorslag moeten geven? Het zijn geen schaakspellen.

Terug naar Reforest. Mooie afbeelding Roubosga. Past precies zo. Maar hoe vind jij nou dat mechaniekje richting bodem van de trekstapel? Ik merk dat ik volkomen op het verkeerde been stond. Gepresenteerd als een tableaubouwer is Reforest gewoon een race naar de laatste kaarten. Hoe ervaar jij dat? Of Dagmar, die het ook al heeft gespeeld?

Pura Vida schreef: ma 23 feb 2026, 13:49 Over geluk en frustratie rond kaartspellen kun je lang discussiëren. Ikzelf denk dat een mate van geluk onontbeerlijk is voor goede spellen. Als het winnen daar tenminste niet al te vaak vanaf hangt, wat bij zowel Wingspan als Forest Shuffle ook helemaal geen issue is. Sterke spelers winnen bijna altijd. Spelers die eindeloos wachten op die ene kaart of combo, die verliezen bijna altijd. Bij gelijke spelers kan geluk de doorslag geven. Logisch, wat zou anders die doorslag moeten geven? Het zijn geen schaakspellen.

Ik heb je review wel degelijk gelezen, maar dan nog werd het spel aangeprezen als de vervanger van Wingspan en Forest Shuffle, toch? Ik heb eerder al eens op het forum aangegeven waarom Wingspan me niet ligt, voor Forest Shuffle had ik dat nog niet gedaan dacht ik. Ik snap je reactie verder wel, niet iedereen kan ieder spel leuk vinden. Ik geef alleen aan hoe ik er naar kijk. Wat betreft het wachten op die ene combo, dat klopt voor een game als Forest Shuffle. Bij Pondscape daarentegen, moet je wel keuzes maken. Komen de kaarten dan niet dan heb je pech. Of je tegenstanders geluk. Overigens ben ik niet principieel tegen geluk in games. BeverGang speel ik dan wel weer graag, terwijl dat juist weer helemaal van geluk aan elkaar hangt. Bij Forest Shuffle kun je je afvragen wat een sterke speler maakt. Zeker met uitbreidingen wordt de stapel zo groot dat het de kans op combo’s alleen maar verkleint. Als iedereen weet wat de chase cards zijn, dan wordt het spel terug gebracht tot een BeverGang met meer kaarten.

Maar prima, terug naar Reforest. Niet gespeeld, dus geen mening .

Pura Vida schreef: ma 23 feb 2026, 13:49 Terug naar Reforest. Mooie afbeelding Roubosga. Past precies zo. Maar hoe vind jij nou dat mechaniekje richting bodem van de trekstapel? Ik merk dat ik volkomen op het verkeerde been stond. Gepresenteerd als een tableaubouwer is Reforest gewoon een race naar de laatste kaarten. Hoe ervaar jij dat? Of Dagmar, die het ook al heeft gespeeld?

Daar kun je wat aan doen als je je energiekaarten gebruikt als betaalmiddel. Dan komen die weer terug in de volgende ronde samen met de kaarten die onder de bezoekers liggen. Alleen in de laatste ronde... tja.
Ik vond het niet storend en zelfs wel een spannende race.

Ik hou juist van spellen waarmee je moet doen met wat er aangeboden wordt. Het beste ervan maken, kijken wie dat het beste kan. Ik hou ook van spellen met een geluksfactor (ben daarom ook gek op dice placements).

Toch zal ik dit spel niet kopen. Puur vanwege het uiterlijk van de natuurkaarten. Ik heb forest shuffle al, hoef er geen tweede soort bij (qua uiterlijk dan). Dan kan het misschien wel een heel ander spel zijn, ik kan en wil niet alles kopen, dus dit criterium is prima om mijn collectie binnen de perken te houden.

@Dennis, Forest Shuffle heeft juist dankzij alle uitbreidingen veel meer 'chase cards' gekregen. Bijna alle kaarten kunnen dat nu zijn. Net als bij Wingspan, als je met alles speelt. Het zal dus vooral een kwestie van smaak zijn of je deze spellen leuk vindt, of een van beide want FS en W lijken ook al niet echt op elkaar.
@Patries: eens. Ik houd ook wel van spellen waarbij je een gegeven starthand krijgt (verrassing!) en daarmee het beste probeert te maken.
@Roubosga: eens. Het recyclen van energie is wel degelijk bedoeld als verlenging van een ronde. Edoch vind ik ze toch te kort. 21 kaarten op de stapel om te beginnen vind ik erg weinig. Aan de andere kant: je bouwt wel degelijk vaak een heel bos op. Helemaal goed dus. Ook dit zal dus wel een kwestie van smaak zijn. Ik heb misschien gewoon veel teveel woorden nodig om te melden dat ik een spel misschien wel niet zo goed of leuk vind.

Niks mis met het aantal woorden dat je gebruikt hebt. Ik ben juist heel blij met jouw reviews, net als die van Spellengek trouwens. Omdat jullie tenminste echt je mening geven. Veel te vaak wordt er al online hieperdepiep over elk spel gedaan.
Deze zou ik best een keer willen spelen, maar had al geen interesse om het te kopen. Eigenlijk wat Patries zegt. Wij hebben Wingspan, Earth en Forest Shuffle, dus in die hoek zitten we al ruim.

Top review!

Leuke discussie. Ik ga er wel twee tientjes tegenaan gooien en hoop dat de lokale winkel het in z’n schap heeft liggen.
Komend weekeinde eens langs fietsen.

Patries schreef: ma 23 feb 2026, 15:24 Ik hou juist van spellen waarmee je moet doen met wat er aangeboden wordt. Het beste ervan maken, kijken wie dat het beste kan. Ik hou ook van spellen met een geluksfactor (ben daarom ook gek op dice placements).

Gek genoeg hou ik daar ook van. Ik ben hard mijn brein aan het breken over wat nou het verschil maakt tussen games die ik wel en welke ik niet leuk vindt. Je noemt dice placement, Saltfjord is op dit moment een van mijn favoriete spellen. Niet vergelijkbaar met FS natuurlijk, maar de puzzel om te zoeken naar de best mogelijke actie, dat vind ik juist geweldig gedaan in Saltfjord. In FS ervaar ik dat niet zo.

Ik vind het wel interessant om voor mezelf uit te pluizen waarom ik iets op een bepaalde manier ervaar, buiten het algemene gevoel of een spel je wel of niet ligt. Verder gun ik iedereen plezier met FS uiteraard! En ook met Reforest, natuurlijk.

@pura vida: wingspan heb ik denk ik alleen met de basis gespeeld. Voor wat betreft FS en uitbreidingen, die heb ik wel gespeeld, maar verbeterde voor mij persoonlijk niet de ervaring.