Barcelona schijnt heel mooi te zijn. Getuige daarvan de miljoenen toeristen die ieder jaar de stad bezoeken, tot wanhoop van de lokale inwoners. Ik heb Barcelona nog nooit bezocht. Spanje, weet je wel. Te warm voor mij. Geef mij maar het frissere noorden, Friesland bijvoorbeeld.
Goed, Barcelona was blijkbaar tot halfweg de 19de eeuw een strategisch bolwerk onder militaire controle. Omstreeks 1850 veranderde dit toen een planoloog, Ildefons Cerda heette de brave man, een plan opmaakte voor het Eixample, een nieuwe woonwijk, met extreem brede straten, groene gebieden en achthoekige blokken om de zichtbaarheid aan de kruispunten te verhogen en meer ruimte te creëren voor voetgangers, koetsen en trams. Om zijn plan te realiseren zocht Cerda ambitieuze bouwondernemers. Voel je je aangesproken?
Mensenlief, de doos van Barcelona bevat ongelooflijk veel spelmateriaal. Hou je vast, hier gaan we: 1 stadsbord, 1 pleinbord, 11 actietegels, 14 Cerda-scoretegels, 18 modernismetegels, 24 kasseitegels, 4 spelersborden, 21 publieke voorzieningen, 1 startspelerfiche, 16 Sagrada Familia-tegels, 4 gebouwbonustegels, 72 inwonersfiches in 3 kleuren (groen, rood, blauw ofte arbeidersklasse, middenklasse en elite), 60 grondstoffiches (30x geld en 30x doeken), 8 puntentegels, 8 hoekgebouwtegels, 12 niveau 1 gebouwtegels, 8 niveau 2 gebouwtegels, 7 niveau 3 gebouwtegels, 1 stoffen zak, 20 kruispunttegels (5 per speler), 20 brede straattegels (5 per speler), 4 trams (1 per speler), 40 smalle straattegels (10 per speler), 44 houten schijven (8 gebouwschijven, 1 scoreschijf, 1 Cerda-markeerschijf en 1 Sagrada Familia markeerschijf per speler), 40 blokjes (5 passagiers en 5 modernismeblokjes per speler), 4 overzichtskaarten en 1 stickervel (om de trams te beplakken).
Tot slot zitten er voor het solospel nog 8 solokaarten en 1 houten Gaudi-meeple in de doos.
Ben je er nog? Goed, want we zijn nog niet klaar. Nu moeten we nog het spel opzetten. En daarvoor heb je wel wat tijd nodig. Je moet namelijk eerst het centrale stadsbord klaarmaken. Op dit stadsbord zie je het stratenpatroon van het Eixample met brede en minder brede lanen, kruispunten en plaats om achthoekige gebouwen en hoekgebouwen te bouwen. De straten leiden horizontaal, verticaal of diagonaal naar actievelden. Onderaan het stadsbord staat het inwonerspoor. Afhankelijk van het aantal spelers worden hier op een aantal velden inwonersfiches gelegd. Ook het Cerda- en het scorespoor vind je op het stadsbord.
Daarnaast hebben we ook nog een pleinbord. Hier is plaats voor de modernismetegels en de publieke voorzieningen. Daarnaast vind je hier een soort van centraal plein (vandaar pleinbord) waar je door kasseitegels te plaatsen, extra acties kunt scoren.
Je moet ook het nodige spelmateriaal klaar leggen naast het stadsbord, zijnde per niveau gesorteerd de gebouwtegels. Je maakt zo 4 stapels. Ook de Sagrada Familiategels moet je op niveau (ook hier 4 niveaus) klaarleggen. Munten en doeken komen als algemene voorraad naast het stadsbord te liggen.
Klaar om te spelen? Nog niet, we moeten nog het spelersbord klaarstomen. Op het spelersbord hou je het eigen spelmateriaal bij. Hier stockeer je straks de verworven Sagrada Familiategels en de modernismentegels. Dankzij de modernismeblokjes hou je bij met welke factor de punten van die dingen kunnen vermenigvuldigd worden. Ook jouw tram en de bijhorende passagiers vinden hier een plaatsje. De straattegels, zowel de brede als de smalle, mogen we ook niet vergeten. En ook de kruispunttegels en de gebouwenschijven horen hier thuis. Tot slot neem je een munt en een doek en leg je die in jouw eigen warenhuis. Waar vinden we dat warenhuis? Juist op jouw spelersbord. Een aantal velden in het warenhuis worden ingenomen door kasseitegels.
Vooraleer we kunnen starten, kiezen we een startspeler (wie nog nooit in Barcelona is geweest bijvoorbeeld) en trekken alle spelers twee inwonersfiches uit de zak.
Zie je het nog zitten? Zo ja, dan kunnen we eindelijk aan Barcelona beginnen. Barcelona wordt over een onbepaald aantal rondes gespeeld. Het is de bedoeling dat je in jouw beurt zoveel mogelijk punten probeert te scoren. Op het einde van het spel zijn er ook nog punten te verdienen, maar het gros raap je onderweg op. Wie de meeste punten heeft, wint namelijk Barcelona. Het scorespoor loopt tot 100. Maar er zitten extra scorefiches bij tot meer dan 400 punten. En je zult die extra fiches nodig hebben.
Een beurt van een speler bestaat uit 4 verplichte stappen. Stap 1 is het plaatsen van de twee inwonersfiches op het spelbord. Je stapelt de beide fiches in een door jouw gekozen volgorde en je legt ze op één van de onbezette kruispunten op het stadsbord. Dit kruispunt leidt naar een verticale, horizontale of diagonale actie. Als je op een van de kruispunten die naar een diagonale actie leiden jouw inwonersfiches hebt geplaatst, dan voer je drie acties uit ipv twee. De speler voert de acties uit in een zelf gekozen volgorde.
Daarna moet een speler, in stap 2, verplicht een gebouw bouwen. In een beperkt aantal beurten (zeker in het begin) kan een speler niet bouwen. Dan slaat de speler deze stap over. Na het bouwen, plaatst de speler de inwonersfiches die hij gebruikt heeft om te bouwen op het overeenkomende spoor op het stadsbord. Hier scoort hij punten mee.
In stap 3 controleert de speler of hij een tussentelling heeft geactiveerd. Is dit zo, dan wordt de Cerda-telling uitgevoerd. Er zijn 3 van die tussentellingen. Na het uitvoeren van de derde telling wordt een ronde nog afgewerkt, zodat iedere speler evenveel spelbeurten kreeg, en dan eindigt het spel.
Tot slot, stap 4; trekt de speler 2 inwoners uit de zak. Meer moet dat niet zijn.
Als iedere speler een beurt kreeg, eindigt een ronde. En starten we dus opnieuw tot de 3de Cerda-telling is gebeurd.
Goed, een beurt is dus eenvoudig. Fiches plaatsen, acties uitvoeren, bouwen, tellen indien nodig en fiches trekken. Voila, ziedaar Barcelona. De hierboven beschreven stappen worden in het spelregelboekje verduidelijkt op tien bladzijden. De stappen zijn voorzien van de nodige voorbeelden én historische uitleg. Een voordeel, het lijkt veel, maar alles is heel gestructureerd en duidelijk.
Ik ga hier niet alles uiteenzetten, maar onthou, met de acties ontvang je munten of doeken; kan je kasseien plaatsen op het pleinbord en hier nog een bijkomende actie activeren; bouw je smalle of brede straten en scoor je hierdoor misschien munten, doeken of punten; bouw je eigen kruispunten om medespelers te verleiden om jou extra voordelen (munten, doeken, punten, …) te bezorgen; verbeter je jouw modernismeprojecten; neem je modernismeprojecten; bouw je publieke voorzieningen; of verplaats je jouw tram en laat je jouw passagiers extra acties uitvoeren.
Veel mogelijkheden wat ervoor zorgt dat een spelersbeurt een tijdje kan duren. Dus de actiefase is stap 1 van een beurt. Stap 2 is het bouwen, is verplicht en aan een aantal regels gebonden. Een gebouw bouw je om inwoners te plezieren. De geplaatste inwoners op de kruispunten willen zo snel mogelijk in een gebouw gehuisvest worden. Daarom worden ze na het bouwen, verplaatst naar het inwonersspoor. Er zijn drie perioden op het inwonersspoor. Iedere periode bevat drie rijen, een rij per type inwoner. De drie perioden staan symbool voor de drie belangrijke golven in de constructie van het Eixample. Als één van de drie rijen in een periode vol is, volgt er een Cerda-telling (stap 3 in een beurt). De Cerda-scoretegel in de periode geeft aan hoe de spelers nu punten kunnen verdienen. Hun positie op het Cerda-scorespoor op het stadsbord geeft aan met welke factor deze punten vermenigvuldig wordt.
Na de derde Cerda-telling wordt de ronde nog uitgespeeld zodat alle spelers evenveel beurten hebben. En dan volgt de eindtelling. Nu krijgen alle spelers punten volgens het aantal kasseitegels die ze uit hun warenhuis verwijderd hebben, het aantal passagiers die ze in hun tram hebben geplaatst en het volbrengen van hun modernismeprojecten.
Is er na dit alles een gelijkspel, dan wint de speler die het verst gevorderd was op het Cerda-spoor. Is dat ook gelijk, dan brengt het Sagrada Familiaspoor soelaas. Is er nog altijd een gelijke stand, dan kijk je naar het aantal ingezette gebouwenschijven. Is ook dit nog gelijk, dan winnen de gelijkspelende spelers allemaal.
Ik moet eerlijk bekennen. Ik begon met lange tanden aan het opzetten van Barcelona. De hoeveelheid spelmateriaal en de omvang van het spelregelboekje schrokken me af. Maar ik ben maar wat blij dat ik doorgezet heb. Want, beste spelvrienden, Barcelona is reteleuk. Ok, dit is geen spek voor ieders bek.
Niet iedereen speelt graag een spel waar het opzetten een tiental minuten in beslag neemt of de uitleg minstens een kwartiertje duurt en je daarna, bij een eerste spelbeurt nog niet alles door hebt. Goed, na een aantal potjes verbetert dit natuurlijk, maar dan kan het zijn, dat je je ergert aan de lange duur van een spelbeurt bij een andere speler. Zeker met vier spelers kan het een tijdje duren vooraleer je terug aan de beurt bent.
Maar los hiervan, zal je je heel hard amuseren bij het spelen van Barcelona. De mogelijkheden tijdens een spelbeurt zijn gigantisch. Je wil alles tegelijk doen, je wordt overweldigd door de keuzes die je kan maken. Je schrikt je rot als een medespeler erin slaagt om dertig of meer punten in een beurt te scoren. Je bent trots op jezelf als je dat ook lukt. Je maakt je zorgen als je een medespeler net voor de eindtelling een gigantische voorsprong ziet nemen. En je schreeuwt het uit van vreugde als je na de eindtelling die speler alsnog bij zijn lurven grijpt. Kortom, beste mensen, ik heb me tot nu toe bij ieder potje Barcelona fantastisch goed geamuseerd.
Ik speel hem het liefst met twee spelers. Met vier spelers, zeker als één van de vier spelers een Einstein is, die heel lang nadenkt over zijn beurt, is het wachten echt wel vervelend.
Intussen is er ook al een uitbreiding uitgekomen. Er zijn geen signalen dat White Goblin die ook op de Nederlandse markt zal brengen. Door de vele mogelijkheden die het basisspel nu al in zich heeft, heb ik alvast geen behoefte om nog meer aan het spel toe te voegen.
Zoek iemand, die heel vlot de regels van Barcelona kan uitleggen, en speel het. Ik garandeer je, je zal het leuk vinden.
- Barcelona (White Goblin Games, 2025)
- Auteur: Dani Garcia
- Artwork: Zuzanna Kolakowska en Aleksander Zawada
- 1-4 spelers vanaf 14 jaar
- 60-90 minuten
- https://www.whitegoblingames.com/produ ... bordspel/
- Adviesprijs: 69,95 euro
